Leczenie w Uni Europejskiej

Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego

zdrowieKażdy obywatel Unii Europejskiej ma prawo do
bezpłatnego leczenia w innym państwie Unii Europejskiej. Dotyczy to również polskich pacjentów, warunkiem jest jednak posiadanie europejskiej karty ubezpieczenia zdrowotnego. Natomiast
w przypadku  konieczności wykonania tam operacji lub zabiegu planowego zgodę musi wyrazić prezes NFZ.

Osoby które chcą odbyć urlop za granicą, powinny przed wyjazdem postarać się o uzyskanie europejskiej karty ubezpieczenia zdrowotnego (EKUZ). Otrzymać ją mogą osoby ubezpieczone w Narodowym Funduszu Zdrowia, oraz członkowie ich rodzin. Wniosek można pobrać ze strony internetowej Narodowego Funduszu Zdrowotna (www.nfz.gov.pl). Należy także dołączyć do niego dowód ubezpieczenia zdrowotnego np. książeczka ubezpieczeniowa podstemplowana przez pracodawcę, książeczka studenta lub druk ZUS poświadczający objęcie ubezpieczeniem zdrowotnym. W przypadku osób bezrobotnych zarejestrowanych w urzędzie pracy będzie to druk z tego urzędu. Osoby które rozpoczęły pracę w którymkolwiek z krajów UE, podlegają prawu do ubezpieczenia zdrowotnego państwa w którym pracują. W takim przypadku EKUZ traci swoją ważność. Wyjątkiem są pracownicy czasowo oddelegowanych.  

Najczęściej karta wydawana jest w dniu złożenia wniosku. Jednak w przypadku braku potwierdzenia regularnego opłacania składek zdrowotnych fundusz ma siedem dni na rozpatrzenie wniosku. Wszelkie formalności związane z wydaniem EKUZ najlepiej zacząć załatwiać na dwa tygodnie przed planowanym wyjazdem. W przypadku wyjazdu turystycznego nie warto występować o kartę zbyt wcześnie, ponieważ karta dla turystów wydawana jest jedynie na okres dwóch miesięcy. Inaczej jest w przypadku emerytów i rencistów, którzy otrzymują kartę na pięć lat a studenci do końca roku akademickiego.

Świadczenia zdrowotne w UE

Karta uprawnia do korzystania z niezbędnych świadczeń zdrowotnych w innych państwach członkowskich w takim zakresie, który umożliwi kontynuowanie zaplanowanego pobytu, bez konieczności jego przerywania i powrotu do kraju. Także podróżujące kobiety w ciąży mają zapewniony dostęp do niezbędnych świadczeń medycznych. Jednak, jeżeli kobieta decyduje się na wyjazd turystyczny w czasie, gdy zbliża się jej termin porodu, to może się okazać, że za poród w publicznym szpitalu będzie musiała zapłacić mimo posiadania EKUZ. Ponieważ zostanie on potraktowany jak świadczenie planowe z uwagi na to, że kobieta w przybliżeniu znała termin rozwiązania.

Polski pacjent ma również prawo do tzw. planowego leczenia za granicą
– czyli takiego, które nie jest świadczeniem ratującym życie, ale może być wykonane w późniejszym, określonym terminie. Aby pacjent nie płacił za nie z własnej kieszeni, zgodę na pokrycie jego kosztów musi wcześniej wydać prezes NFZ. Jest to możliwe, gdy dane świadczenie w ogóle nie jest wykonywane w Polsce albo gdy jest ono udzielane w polskich szpitalach, ale czas oczekiwania na nie jest zbyt długi dla konkretnego pacjenta.

Zaświadczeniem uprawniającym do uzyskania w innym państwie leczenia lub badań diagnostycznych jest formularz E 112. Jego uzyskanie jest jednoznaczne z wyrażeniem przez prezesa NFZ zgody na przeprowadzenie planowego leczenia zagranicą. Wniosek o leczenie lub przeprowadzenie badań diagnostycznych poza granicami kraju powinien być wypełniony drukowanymi literami. Pacjent wypełnia jego I część. Następnie przekazuje ją lekarzowi sprawującemu nad nim opiekę. Lekarz ten musi być specjalistą właściwej dziedziny medycyny i posiadać tytuł naukowy profesora lub doktora habilitowanego. Do niego należy uzupełnienie II i III części wniosku, która musi być przetłumaczona na język angielski lub na język urzędowy państwa, w którym ma zostać udzielone pacjentowi dane świadczenie medyczne (musi to zrobić tłumacz przysięgły). Do wniosku należy dołączyć także wstępny kosztorys leczenia. Następnie wniosek wraz z jego tłumaczeniem oraz kopią dokumentacji medycznej jest przekazywany do właściwego ze względu na miejsce zamieszkania pacjenta oddziału NFZ.


Po otrzymaniu dokumentacji fundusz ma obowiązek niezwłocznie ją ocenić. Jeżeli będą w niej jakieś nieprawidłowości, NFZ odeśle ją z powrotem do lekarza, który musi ją uzupełnić. Fundusz może zwrócić się także do konsultanta wojewódzkiego w danej dziedzinie medycyny z prośbą o opiniowanie wniosku. Może on np. wskazać inną zagraniczną placówkę medyczną, w której ma być przeprowadzony zabieg. Ważne jest, że brak uzyskania opinii konsultanta wojewódzkiego nie wstrzymuje rozpatrywania wniosku. Oddział NFZ ma trzy dni na przekazanie wniosku do prezesa funduszu. Ten natomiast w ciągu pięciu dni może wydać (lub nie) zgodę na przeprowadzenie leczenia poza granicami Polski. Jeżeli odpowiedź prezesa jest pozytywna, to właściwy oddział funduszu wypełnia i poświadcza to na dwóch egzemplarzach druku E 112. Jeden trafia do pacjenta, którego sprawa dotyczy.